Kira Artış Oranı Hesaplama

Kira artış oranı, yenilenen kira sözleşmelerinde mevcut kiranın üzerine eklenecek yasal zam miktarını belirleyen orandır. Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından her ayın ilk haftasında açıklanan Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) verilerine göre belirlenir. Yasal artış tavanı, bir önceki yılın aynı ayına göre değil, 'TÜFE 12 Aylık Ortalamalara Göre Değişim Oranı' baz alınarak hesaplanır.

Hayır, konut kiralarında uygulanan geçici %25 artış sınırlaması 1 Temmuz 2024 tarihi itibarıyla tamamen sona ermiştir. Bu tarihten itibaren yenilenen tüm konut kira sözleşmelerinde de, tıpkı işyerlerinde olduğu gibi 'TÜFE 12 aylık ortalamaları' dikkate alınarak yasal kira artışı yapılmaktadır.

İşyeri ve dükkan kira artış oranları, Türk Borçlar Kanunu'na göre TÜİK'in açıkladığı TÜFE'nin 12 aylık ortalaması baz alınarak hesaplanır. İşyerleri için kira artışında herhangi bir sabit tavan (örn: %25) uygulaması bulunmamakta olup, tamamen açıklanan resmi enflasyon (TÜFE) verileri referans alınır.

TÜFE 12 aylık ortalama, geride bıraktığımız 12 ayın Tüketici Fiyat Endeksi (enflasyon) oranlarının toplanıp 12'ye bölünmesiyle elde edilen ortalama değerdir. Bu oran, ani enflasyon sıçramalarını veya düşüşlerini dengelediği için yasal kira artışlarında en adil ölçüt olarak kanunla kabul edilmiştir.

Hayır, yapamaz. TÜİK tarafından açıklanan 'TÜFE 12 Aylık Ortalama', kira sözleşmelerinde yapılabilecek yasal tavan (maksimum) zam oranıdır. Kiracı ve ev sahibi kendi aralarında anlaşarak bu orandan daha düşük bir zam yapabilirler, ancak sözleşmede aksine bir madde olsa bile bu yasal tavan oranı aşılamaz.

Kira artış oranı, sözleşmenin yenilendiği aydan bir önceki ayın enflasyon verilerine göre hesaplanır. Örneğin; kira sözleşmeniz Mart ayında yenileniyorsa, TÜİK'in Mart ayının başında açıkladığı 'Şubat ayı TÜFE 12 aylık ortalama' verisi sizin o yılki yasal zam tavanınız olur.

Kiracının aynı evde veya işyerinde 5. uzama yılını doldurması durumunda, ev sahibi 'Kira Bedelinin Tespiti Davası' (Kira Tespit Davası) açma hakkına sahip olur. Bu durumda yeni kira bedeli sadece TÜFE'ye göre değil; bölgedeki emsal kira bedelleri, evin durumu ve piyasa koşulları dikkate alınarak hakim tarafından yeniden belirlenir.

Kira sözleşmesinde yıllık artış yapılacağına veya oranın ne olacağına dair herhangi bir madde bulunmuyorsa, taraflar anlaşamadığı takdirde kiraya veren (ev sahibi) dava açarak kiranın TÜFE 12 aylık ortalamasını geçmemek şartıyla hakim tarafından belirlenmesini talep edebilir.

Konutlarda kira artışı her zaman mevcut net kira bedeli üzerinden hesaplanır. İşyerlerinde (stopaja tabi ticari kiralamalarda) ise sözleşmede kiranın net mi yoksa brüt mü olarak belirlendiğine bakılır ve artış, sözleşmede yazan temel tutar üzerinden oransal olarak uygulanır.

Kira artış hesaplama aracımıza; mevcut kira bedelinizi ve sözleşmenizin yenilendiği ayı/yılı girmeniz yeterlidir. Aracımız, seçtiğiniz döneme ait resmi TÜİK verilerini anlık olarak çeker ve kiranıza yapılabilecek maksimum yasal zam tutarını ve yeni kira bedelinizi saniyeler içinde hesaplar.